ദോഹ: മേഖലയിലെ യുദ്ധം അവസാനിപ്പിക്കുന്നതിനായുള്ള നിർണായക ചർച്ചകൾക്കായി ഇറാൻ പാർലമെന്റ് സ്പീക്കറും മുഖ്യ ചർച്ചക്കാരനുമായ മുഹമ്മദ് ബാഖർ ഖാലിബാഫിന്റെ നേതൃത്വത്തിലുള്ള ഉന്നതതല പ്രതിനിധി സംഘം ഖത്തർ തലസ്ഥാനമായ ദോഹയിലെത്തി. അമേരിക്കയുമായുള്ള സാധ്യമായ കരാറുകളെക്കുറിച്ചും യുദ്ധം അവസാനിപ്പിക്കാൻ പാകിസ്ഥാൻ മധ്യസ്ഥത വഹിക്കുന്ന നയതന്ത്ര ശ്രമങ്ങളെക്കുറിച്ചും സംഘം ഖത്തർ അധികൃതരുമായി കൂടിക്കാഴ്ച നടത്തും.
ഇറാൻ വിദേശകാര്യ മന്ത്രി അബ്ബാസ് അറാഖ്ജി, സെൻട്രൽ ബാങ്ക് ഗവർണർ എന്നിവരും പ്രതിനിധി സംഘത്തിലുണ്ട്. കഴിഞ്ഞ ആഴ്ച ഖത്തർ പ്രതിനിധികൾ ഇറാൻ സന്ദർശിച്ചതിന് പിന്നാലെയാണ് ഇപ്പോൾ ഇറാന്റെ ഭാഗത്തുനിന്നുള്ള ഈ നിർണായക സന്ദർശനം.
പ്രധാന ചർച്ചാ വിഷയങ്ങൾ:
- ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക്: മേഖലയിലെ സുരക്ഷയും കപ്പൽ ഗതാഗതവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട കാര്യങ്ങൾ.
- യുറേനിയം ശേഖരം: ഇറാന്റെ പക്കലുള്ള ഉയർന്ന തോതിൽ സമ്പുഷ്ടീകരിച്ച യുറേനിയം ശേഖരത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ചർച്ചകൾ.
- മരവിപ്പിച്ച ആസ്തികൾ: വിദേശ ബാങ്കുകളിൽ മരവിപ്പിച്ചു നിർത്തിയിരിക്കുന്ന ഇറാന്റെ സാമ്പത്തിക ആസ്തികൾ തിരികെ ലഭ്യമാക്കുന്നതുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ധാരണകൾ.
ഖത്തർ പ്രധാനമന്ത്രിയുമായി നടത്തുന്ന കൂടിക്കാഴ്ചയിൽ അമേരിക്കയും ഇറാനും തമ്മിൽ ഒപ്പുവെക്കാൻ സാധ്യതയുള്ള കരാറിന്റെ കരട് രൂപം ചർച്ചയാകുമെന്നാണ് അന്താരാഷ്ട്ര വാർത്താ ഏജൻസികൾ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യുന്നത്. യുദ്ധം അവസാനിപ്പിക്കാനും മേഖലയിൽ സമാധാനം പുനഃസ്ഥാപിക്കാനുമുള്ള വലിയൊരു നയതന്ത്ര നീക്കമായാണ് ഈ സന്ദർശനത്തെ രാഷ്ട്രീയ നിരീക്ഷകർ വിലയിരുത്തുന്നത്.
യുഎസുമായി ചർച്ചകളിൽ പുരോഗതി; കരാറിലേക്ക് ഉടൻ ഇല്ലെന്ന് ഇറാൻ
തെഹ്റാൻ: അമേരിക്കയുമായി ഒപ്പുവെക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്ന ധാരണാപത്രത്തിലെ പല വിഷയങ്ങളിലും വലിയ പുരോഗതിയുണ്ടായിട്ടുണ്ടെന്ന് ഇറാൻ വിദേശ മന്ത്രാലയ വക്താവ് ഇസ്മായിൽ ബഗായ് വ്യക്തമാക്കി. എന്നാൽ, രാജ്യം അമേരിക്കയുമായി പെട്ടെന്നൊരു കരാറിലേക്ക് അടുത്തു എന്ന് ഇതിനർത്ഥമില്ലെന്നും നിലവിലെ ചർച്ചകൾ യുദ്ധം അവസാനിപ്പിക്കാൻ വേണ്ടിയുള്ളതാണെന്നും അദ്ദേഹം കൂട്ടിച്ചേർത്തു. യുഎസ് ഉദ്യോഗസ്ഥരുടെ നിലപാടുകളിലെ മാറ്റങ്ങൾ കരാറിന് തടസ്സമായേക്കാം.
തന്ത്രപ്രധാനമായ ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിൽ കപ്പലുകൾക്ക് ഇറാൻ ഫീസ് ബാധകമാക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും ഇത് ടോൾ പിരിവല്ലെന്നും, നാവിഗേഷൻ സേവനങ്ങൾക്കും പരിസ്ഥിതി സംരക്ഷണത്തിനുമുള്ളതാണെന്നും വക്താവ് വിശദീകരിച്ചു.
അമേരിക്ക തങ്ങളുടെ പ്രതിബദ്ധതകൾ നിറവേറ്റുകയാണെങ്കിൽ ആണവ പദ്ധതിയും യുറേനിയം ശേഖരവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട കാര്യങ്ങളും ചർച്ച ചെയ്യാൻ തയ്യാറാണെന്ന് മുതിർന്ന ഇറാൻ നയതന്ത്രജ്ഞൻ ഹുസൈൻ നൗഷാബാദി അറിയിച്ചു. ഉപരോധങ്ങൾ നീക്കുന്നതിനും മരവിപ്പിച്ച ഇറാൻ ആസ്തികൾ വിട്ടുനൽകുന്നതിനും പകരമായി 60 ദിവസത്തെ ചർച്ചകൾ ഇതിനായി വേണ്ടി വരുമെന്നും അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു.
അതേസമയം, ഇറാനുമായി ഒരു നല്ല കരാറിലെത്തുമെന്നും അല്ലെങ്കിൽ മറ്റൊരു രീതിയിൽ കാര്യങ്ങൾ കൈകാര്യം ചെയ്യുമെന്നും യുഎസ് സ്റ്റേറ്റ് സെക്രട്ടറി മാർക്കോ റൂബിയോ വ്യക്തമാക്കി. എന്നാൽ ഇറാനുമായി കരാറിലെത്താൻ തിടുക്കം കൂട്ടേണ്ടതില്ലെന്നാണ് അമേരിക്കൻ പ്രസിഡന്റ് ഡൊണാൾഡ് ട്രംപ് നൽകിയിരിക്കുന്ന നിർദ്ദേശം. കരാർ ഒപ്പുവെക്കുന്നത് വരെ ഇറാനെതിരായ നാവിക ഉപരോധം പൂർണ്ണമായി തുടരുമെന്നും ട്രംപ് വ്യക്തമാക്കിയിട്ടുണ്ട്.