വാഷിംഗ്ടണ് – ഇറാനിലെ ഭരണ മാറ്റം സംഭവിക്കാവുന്ന ഏറ്റവും നല്ല കാര്യം ആയിരിക്കുമെന്ന് യു.എസ് പ്രസിഡന്റ് ഡൊണാള്ഡ് ട്രംപ്. ഇറാനു മേല് സൈനിക സമ്മര്ദം വര്ധിപ്പിക്കാനായി മിഡില് ഈസ്റ്റിലേക്ക് രണ്ടാമത്തെ വിമാനവാഹിനിക്കപ്പല് അയച്ചതിനു പിന്നാലെയാണ് ട്രംപിന്റെ പുതിയ പ്രസ്താവന. ഇറാനിലെ പൗരോഹിത്യ ഭരണകൂടത്തെ അട്ടിമറിക്കണമെന്ന ട്രംപിന്റെ ഏറ്റവും വ്യക്തമായ ആഹ്വാനമായാണ് ഈ പ്രസ്താവ വിലയിരുത്തപ്പെടുന്നത്. അമേരിക്കയുടെ മുഖ്യശത്രുവായ ഇറാനെ ആണവ പദ്ധതി പരിമിതപ്പെടുത്താനുള്ള കരാര് ഉണ്ടാക്കാന് സമ്മര്ദം ചെലുത്തുന്നത് ട്രംപ് തുടരുകയാണ്.
സംഭവിക്കാവുന്ന ഏറ്റവും നല്ല കാര്യമായിരിക്കും അത് എന്ന് ട്രംപ് നോര്ത്ത് കരോലിനയിലെ ഫോര്ട്ട് ബ്രാഗ് സൈനിക താവളത്തില് മാധ്യമപ്രവര്ത്തകരോട് പറഞ്ഞു. എന്നാല്, ഇറാനിലെ പരമോന്നത നേതാവ് ആയത്തുല്ല അലി ഖാംനഇനിയില് നിന്ന് ഇറാനിലെ ഭരണം ആര് ഏറ്റെടുക്കാനാണ് ആഗ്രഹിക്കുന്നതെന്ന് പറയാന് ട്രംപ് വിസമ്മതിച്ചു. പക്ഷേ ആളുകള് ഉണ്ട് എന്ന് അദ്ദേഹം കൂട്ടിച്ചേര്ത്തു. ഇറാനില് സര്ക്കാര് മാറ്റത്തിനായുള്ള പൂര്ണ്ണമായ ആഹ്വാനങ്ങള് ട്രംപ് മുമ്പ് പിന്വലിക്കുകയും ഇത് കുഴപ്പങ്ങള്ക്ക് കാരണമാകുമെന്ന് മുന്നറിയിപ്പ് നല്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. എന്നിരുന്നാലും മുന്കാലങ്ങളില് അലി ഖാംനഇക്കെതിരെ അദ്ദേഹം ഭീഷണി മുഴക്കിയിട്ടുണ്ട്.
ഇറാനു മേലുള്ള സമ്മര്ദം വര്ധിപ്പിക്കാനായി ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ യുദ്ധക്കപ്പലായ യു.എസ്.എസ് ജെറാള്ഡ് ആര്. ഫോര്ഡ് മിഡില് ഈസ്റ്റിലേക്ക് വളരെ വേഗം പോകുമെന്ന് ട്രംപ് നേരത്തെ പറഞ്ഞു. ഇറാനുമായി ഒരു കരാറില് എത്തിയില്ലെങ്കില്, ഞങ്ങള്ക്ക് അത് ആവശ്യമായി വരും – ട്രംപ് പറഞ്ഞു.
ആണവ റിയാക്ടര് ഘടിപ്പിച്ച ഫോര്ഡിന്, എഫ്-18 സൂപ്പര് ഹോര്നെറ്റ്, ഇ-2 ഹോക്കി തുടങ്ങിയ മോഡലുകള് ഉള്പ്പെടെ 75-ലധികം യുദ്ധവിമാനങ്ങള് വഹിക്കാന് കഴിയും. വ്യോമഗതാഗതം നിരീക്ഷിക്കാനും നിയന്ത്രിക്കാിനും സഹായിക്കുന്ന അത്യാധുനിക റഡാര് സംവിധാനവും ഫോര്ഡ് കാരിയറില് സജ്ജീകരിച്ചിരിക്കുന്നു. വിമാനവാഹിനിയെ അനുഗമിക്കുന്ന സപ്പോര്ട്ട് കപ്പലുകള്ക്ക് ഉപരിതലത്തില് നിന്ന് വായുവിലേക്കും ഉപരിതലത്തില് നിന്ന് ഉപരിതലത്തിലേക്കും മിസൈല് വിക്ഷേപണങ്ങള്, അന്തര്വാഹിനി വിരുദ്ധ യുദ്ധ ശേഷികള് തുടങ്ങിയ കഴിവുകളുണ്ട്. യുഎസിന്റെ ഏറ്റവും പുതിയതും ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയതുമായ വിമാനവാഹിനിക്കപ്പലായ ജെറാള്ഡ് ആര്. ഫോര്ഡ് നിലവില് കരീബിയനില് അതിന്റെ അനുബന്ധ കപ്പലുകളുമായി പ്രവര്ത്തിക്കുകയും ഈ വര്ഷം ആദ്യം വെനിസ്വേലയിലെ ഓപ്പറേഷനുകളില് പങ്കെടുക്കുകയും ചെയ്തു. കരീബിയന് കടലില് നിന്ന് മധ്യപൗരസ്ത്യദേശത്ത് വിമാനവാഹിനി എത്താന് ചുരുങ്ങിയത് ഒരാഴ്ചയെടുക്കുമെന്നാണ് കരുതുന്നത്. മറ്റൊരു വിമാനക്കമ്പനിയായ യു.എസ്.എസ് എബ്രഹാം ലിങ്കണ് ഇതിനകം മിഡില് ഈസ്റ്റില് വിന്യസിച്ചിട്ടുണ്ട്. കഴിഞ്ഞ വര്ഷം ജൂണില് ഇറാന് ആണവ കേന്ദ്രങ്ങള്ക്കെതിരെ ആക്രമണം നടത്തിയപ്പോഴാണ് അമേരിക്ക അവസാനമായി രണ്ട് വിമാനവാഹിനിക്കപ്പലുകള് ഈ മേഖലയില് വിന്യസിച്ചത്.
കഴിഞ്ഞ മാസം ഇറാന് പ്രതിഷേധങ്ങളെ അടിച്ചമര്ത്താന് തുടങ്ങിയപ്പോള് പ്രകടനക്കാരെ സഹായിക്കാന് അമേരിക്ക സന്നദ്ധമാണെന്ന് ട്രംപ് ആദ്യം പറഞ്ഞു. എന്നാല്, കഴിഞ്ഞ ജൂണില് ഇറാനുമായുള്ള ഇസ്രായിലിന്റെ അഭൂതപൂര്വമായ 12 ദിവസത്തെ യുദ്ധത്തിനിടെ യു.എസ് സൈന്യം ആക്രമിച്ച ഇറാന്റെ ആണവ പദ്ധതിയിലാണ് ട്രംപിന്റെ സൈനിക ഭീഷണികള് ഇപ്പോള് കേന്ദ്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നത്.
അവര് 47 വര്ഷമായി സംസാരിച്ചുകൊണ്ടേയിരിക്കുന്നു. ഇതിനിടയില്, നമുക്ക് ധാരാളം ജീവന് നഷ്ടപ്പെട്ടു. കൈകളും കാലുകളും മുറിച്ചുമാറ്റപ്പെട്ടു. മുഖങ്ങള് വികൃതമാക്കപ്പെട്ടു. ഇത് വളരെക്കാലമായി തുടരുന്നു – ട്രംപ് പറഞ്ഞു. ഇറാനുമായുള്ള ആണവ ചര്ച്ചകളില് രാജ്യത്തിന്റെ ബാലിസ്റ്റിക് മിസൈലുകള്, മേഖലയിലെ സായുധ ഗ്രൂപ്പുകള്ക്കുള്ള പിന്തുണ, ഇറാനിയന് ജനതയോടുള്ള പെരുമാറ്റം എന്നിവയും ഉള്പ്പെടുത്തണമെന്ന് അമേരിക്ക ആഗ്രഹിക്കുന്നു. ഉപരോധ ഇളവുകള്ക്ക് പകരമായി തങ്ങളുടെ ആണവ പദ്ധതിയിലെ നിയന്ത്രണങ്ങള് ചര്ച്ച ചെയ്യാന് തയ്യാറാണെന്ന് ഇറാന് പറഞ്ഞിട്ടുണ്ടെങ്കിലും ഈ വിഷയത്തെ മിസൈലുകളുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുന്നത് തള്ളിക്കളഞ്ഞു.
ഈ ആഴ്ച ആദ്യം ഇസ്രായില് പ്രധാനമന്ത്രി ബെഞ്ചമിന് നെതന്യാഹുവുമായുള്ള ചര്ച്ചകള്ക്ക് ശേഷം, തന്റെ പ്രധാന സഖ്യകക്ഷിയായ ഇസ്രായിലിന്റെ സമ്മര്ദം അവഗണിച്ച് ഇറാനുമായി ചര്ച്ചകള് തുടരാന് ആഗ്രഹിക്കുന്നതായി ട്രംപ് പറഞ്ഞു. ഇറാനുമായി കൂടുതല് കര്ശനമായ നിലപാട് സ്വീകരിക്കണമെന്ന നെതന്യാഹുവിന്റെ സമ്മര്ദം ട്രംപ് അവഗണിച്ചു. ഇറാന്റെ ബാലിസ്റ്റിക് മിസൈല് പദ്ധതിയും പ്രാദേശിക ഏജന്സികള്ക്കുള്ള പിന്തുണയും ഉള്പ്പെടുത്തുന്നില്ലെങ്കില്, ഏതൊരു കരാറിന്റെയും ഗുണനിലവാരത്തില് ഇസ്രായില് പ്രധാനമന്ത്രി സംശയം പ്രകടിപ്പിച്ചു. യു.എസ് പ്രതിനിധികളായ സ്റ്റീവ് വിറ്റ്കോഫും ജാരെഡ് കുഷ്നറും ചൊവ്വാഴ്ച ജനീവയില് ഇറാനുമായി രണ്ടാം ചര്ച്ച നടത്തുമെന്നും ഒമാനില് നിന്നുള്ള പ്രതിനിധികള് മധ്യസ്ഥരായി പ്രവര്ത്തിക്കുമെന്നും ബന്ധപ്പെട്ട വൃത്തങ്ങള് പറഞ്ഞു.
പ്രതിഷേധങ്ങള് ഇപ്പോള് ശമിച്ചെങ്കിലും അമേരിക്കയില് താമസിക്കുന്ന ഇറാന്റെ അവസാന ഷായുടെ മകനായ റെസ പഹ്ലവി ഇറാന് ജനതയെ പിന്തുണക്കാന് അന്താരാഷ്ട്ര ഇടപെടല് ആവശ്യപ്പെട്ടു. കൂടുതല് നിരപരാധികള് കൊല്ലപ്പെടുന്നത് തടയാന് ഞങ്ങള് മാനുഷിക ഇടപെടല് ആവശ്യപ്പെടുന്നു – റെസ പഹ്ലവി മ്യൂണിക്ക് സുരക്ഷാ സമ്മേളനത്തില് പറഞ്ഞു. സ്വദേശത്തും വിദേശത്തുമുള്ള ഇറാനികള് ഈ വാരാന്ത്യത്തില് പ്രകടനങ്ങള് തുടരണമെന്ന് 1979 ലെ വിപ്ലവത്തിന് ശേഷം തന്റെ രാജ്യത്തേക്ക് മടങ്ങിയിട്ടില്ലാത്ത പ്രതിപക്ഷ നേതാവ് ആഹ്വാനം ചെയ്തു.
വിപ്ലവത്തിന് തൊട്ടുപിന്നാലെ നയതന്ത്ര ബന്ധം വിച്ഛേദിച്ച ഇറാനും അമേരിക്കയും കഴിഞ്ഞ ആഴ്ച ഒമാനില് ആണവ വിഷയത്തില് പരോക്ഷ ചര്ച്ചകള് നടത്തി. ആണവ പ്രോഗ്രാമിലൂടെ ആണവായുധം സ്വന്തമാക്കാന് ഇറാന് ലക്ഷ്യമിടുന്നതായി പാശ്ചാത്യര് ഭയപ്പെടുന്നു. എന്നാല് ഇത് ഇറാന് നിഷേധിക്കുന്നു. ഇറാനുമായി അവരുടെ ആണവ സംസ്കരണ സൗകര്യങ്ങളുടെ പരിശോധന സംബന്ധിച്ച് കരാറിലെത്തുന്നത് സാധ്യമാണെന്നും എന്നാല് ഇത് ഭയങ്കര ബുദ്ധിമുട്ടാണെന്നും ഐക്യരാഷ്ട്രസഭ ആണവ നിരീക്ഷണ സമിതി തലവനായ റാഫേല് ഗ്രോസി പറഞ്ഞു.
ഇറാനില് അടുത്തിടെയുണ്ടായ അടിച്ചമര്ത്തലില് 7,008 പേര് കൊല്ലപ്പെട്ടതായി യു.എസ് ആസ്ഥാനമായുള്ള ഹ്യൂമന് റൈറ്റ്സ് ആക്ടിവിസ്റ്റ്സ് ന്യൂസ് ഏജന്സി റിപ്പോര്ട്ട് ചെയ്യുന്നു. എന്നാല് മരണസംഖ്യ വളരെ കൂടുതലായിരിക്കുമെന്ന് മനുഷ്യാവകാശ ഗ്രൂപ്പുകള് മുന്നറിയിപ്പ് നല്കുന്നു. പ്രതിഷേധങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് 53,000 ലേറെ ആളുകളെ അറസ്റ്റ് ചെയ്തിട്ടുണ്ടെന്നും ഹ്യൂമന് റൈറ്റ്സ് ആക്ടിവിസ്റ്റ്സ് ന്യൂസ് ഏജന്സി കൂട്ടിച്ചേര്ത്തു. നൂറുകണക്കിന് ആളുകള് പ്രതിഷേധങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് വധശിക്ഷക്ക് വിധിക്കപ്പെട്ടേക്കാവുന്ന കുറ്റങ്ങള് നേരിടുന്നതായി നോര്വേ ആസ്ഥാനമായുള്ള എന്.ജി.ഒ ആയ ഇറാന് ഹ്യൂമന് റൈറ്റ്സ് പറഞ്ഞു. പ്രതിഷേധങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് ഇറാന് സംവിധാനത്തിനുള്ളില് പ്രവര്ത്തിക്കുന്ന വ്യക്തികളെയും അറസ്റ്റ് ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. പ്രസിഡന്റ് മസ്ഊദ് പെസെഷ്കിയാനെ പിന്തുണക്കുന്ന ഇറാന് രാഷ്ട്രീയത്തിലെ പരിഷ്കരണവാദി വിഭാഗത്തില് നിന്നുള്ള മൂന്ന് രാഷ്ട്രീയക്കാരെ ഈ ആഴ്ച കസ്റ്റഡിയിലെടുത്തു. അസാര് മന്സൂരി, ജവാദ് ഇമാം, ഇബ്രാഹിം അസ്ഗര്സാദെ എന്നീ മൂന്ന് പേരെ വ്യാഴാഴ്ചയും വെള്ളിയാഴ്ചയും ജാമ്യത്തില് വിട്ടതായി അവരുടെ അഭിഭാഷകന് ഹുജ്ജത് കെര്മാനി ഇസ്ന വാര്ത്താ ഏജന്സിയോട് പറഞ്ഞു.